Czynniki chłodnicze R410A, R32, R290 – który wybrać dla pompy ciepła w 2026 roku?

Czynnik chłodniczy to „krew” pompy ciepła. To dzięki niemu urządzenie potrafi odebrać ciepło z mroźnego powietrza i przekazać je do Twoich grzejników. Jednak w obliczu zmieniających się przepisów unijnych i coraz ostrzejszej walki z efektem cieplarnianym, wybór odpowiedniego gazu w 2026 roku ma kluczowe znaczenie nie tylko dla rachunków, ale i dla przyszłej serwisowalności urządzenia.

F-gazy pod lupą – dlaczego rodzaj czynnika jest ważny?

Większość tradycyjnych czynników to tzw. f-gazy (fluorowane gazy cieplarniane). Ich wpływ na środowisko określa współczynnik GWP (Global Warming Potential). Im jest wyższy, tym silniejszy efekt cieplarniany wywołuje wyciek takiego gazu. Unia Europejska sukcesywnie wycofuje czynniki z wysokim GWP, co sprawia, że niektóre popularne modele pomp mogą stać się trudne w serwisowaniu w nadchodzących latach.

Porównanie najpopularniejszych czynników: R410A vs R32 vs R290

1. R410A – Odchodzący standard

Stosowany od lat, bezpieczny (niepalny), ale bardzo obciążający dla środowiska.

• GWP: 2088 (bardzo wysoki).
• Przyszłość: Ze względu na restrykcyjne przepisy, pompy na R410A są wycofywane ze sprzedaży. W 2026 roku wybór tego czynnika w nowym urządzeniu jest ryzykowny – koszty ewentualnego uzupełnienia wycieku będą z każdym rokiem drastycznie rosnąć.

2. R32 – Obecny lider rynku

Syntetyczny następca R410A, który zdominował ofertę pomp typu split.

• GWP: 675 (trzykrotnie niższy niż R410A).
• Zalety: Lepsza wydajność cieplna, mniejsza ilość czynnika potrzebna do napełnienia instalacji. Pozwala uzyskać wyższe temperatury zasilania niż starsze modele.
• Bezpieczeństwo: Jest gazem lekko palnym (klasa A2L), co wymaga od instalatora odpowiednich uprawnień f-gazowych.

3. R290 (Propan) – Przyszłościowy wybór naturalny

Propan to czynnik naturalny, który rewolucjonizuje rynek pomp monoblokowych.

• GWP: 3 (praktycznie zerowy wpływ na klimat).
• Zalety: Król mrozów. R290 ma fenomenalne właściwości termodynamiczne, dzięki czemu pompy na propanie utrzymują wysoką sprawność nawet przy -25oC i potrafią podgrzać wodę do 70-75oC bez wsparcia grzałek. Idealny do domów z tradycyjnymi grzejnikami.
• Bezpieczeństwo: Gaz palny (klasa A3), dlatego stosowany jest głównie w monoblokach (cały układ szczelnie zamknięty na zewnątrz budynku).

Rejestracja w CRO – o czym musisz pamiętać?

Wybór czynnika wpływa na Twoje obowiązki jako właściciela (operatora):

• Pompy Split (R32, R410A): Jeśli zawierają więcej niż 5 ton ekwiwalentu $CO_2$, muszą być zarejestrowane w Centralnym Rejestrze Operatorów (CRO) w ciągu 15 dni od montażu. Wymagają też regularnych kontroli szczelności.
• Pompy Monoblok na propanie (R290): Ponieważ propan nie jest f-gazem, pompy te nie wymagają rejestracji w CRO, co jest ogromnym ułatwieniem dla użytkownika.

Podsumowanie: Co wybrać w 2026 roku?

Werdykt eksperta: Jeśli budżet na to pozwala, w 2026 roku najbezpieczniejszą i najbardziej wydajną inwestycją jest pompa na propanie (R290). Jest to technologia odporna na zmiany przepisów i najsprawniejsza podczas mroźnych polskich zim.