Lutowanie rur miedzianych usprawnia montaż instalacji wodnych i grzewczych. Wybór narzędzi zależy od typu lutowania – miękkiego (do 110°C) lub twardego (powyżej 700°C).
Podstawy lutowania
Lutowanie miękkie stosuj w instalacjach wodnych i CO. Wymaga lutów niskotopliwych i topników. Lutowanie twarde służy do gazu i wysokich ciśnień – używa spoiw miedziano-fosforowych.
| Stop | Skład | Temperatura (°C) | Zastosowanie | |
| Sn97Cu3 | 97% Sn, 3% Cu | 230-250 | Wodne, grzewcze | |
| CuP6 | 94% Cu, 6% P | 710-820 | Twarde, miedź-miedź |
Narzędzia potrzebne
Do lutowania miękkiego:
- Palnik gazowy,
- Spoiwo (drut/pręt),
- Topnik w paście,
- Czyściki i szczotki do miedzi.
Do twardego dodaj lut miedziano-fosforowy i preparaty do odtłuszczania.
Luty miękkie w praktyce
Spoiwa Sn97Cu3 topią się nisko, tworząc szczelne złącza. Topnik usuwa tlenki, zapewniając zwilżanie. Nakładaj cienko, podgrzewaj równomiernie, czyść wodą z detergentem po pracy.
Luty miedziano-fosforowe
CuP6/CuP7 do twardego lutowania miedzi – fosfor działa jak topnik. Bez dodatków przy miedź-miedź. Z topnikiem przy mosiądzu/brązie dla wytrzymałości.
Rola topników
Topniki aktywują powierzchnię, usuwają tlenki. Pasta z cyną poprawia rozpływ. Brak topnika powoduje słabe złącza. Po lutowaniu – czyszczenie i spray antykorozyjny.
Ochrona przed temperaturą
Używaj żeli chłodzących i mat ceramicznych. Chronią izolację i otoczenie. Żele pochłaniają ciepło, maty izolują.
Podsumowanie
Dobierz luty do temperatury i medium. Topnik i ochrona gwarantują trwałość. Zacznij od czyszczenia i równomiernego grzania.
Piotr Kęska
Specjalista do spraw szkoleń OSZ Omega